Etos

Mona-Maria úr Fugloy er 52 ár. Í 1998 varð hon sjúkrarøktarfrøðingur í Odense. Komin heim til Føroya, so fór hon eftir seks árum aftur til Danmarkar og hevur hon arbeitt í sjúkrahúsverkinum, heimatænastuni, eldrarøktini...

Poula Reinert- Petersen, er í dag leiðari. Hon hevur staðið, har sjúkrarøktarfrøðingarnir nú standa, so hon kann við sínum royndum brynja síni starvsfólk til at geva bestu røkt. Poula er eisini tilvitað um...

Herborg Petursdóttir er sjúkrarøktarfrøðingur. Í dag er hon visitator hjá Tórshavnar kommunu og situr í upptøkunevndini, sum tilskilar búpláss til borgarar í kommununi. Vanliga gáa vit ikki um leiklutin hjá...

Jus ad bellum, jus in bello, jus post bellum. Etikkur og rættvíst kríggj. Er tað ikki ein andsøgn ? Kann nakar etikkur vera tengdur at kríggi ? Ymsar konventiónir eru, sum siga um mann kann rættvísgera at mann fer í...

Er menniskjan eitt mál í sjálvum sær ella er menniskjað eitt mál til nakað annað ? Menniskjan kann reflektera, tað kunnu djórini ikki, hava tey so annað og lægri virði ? Ella hevur alt livandi somu tign, tí vit øll eru...

Hugtøkini oligarkar, tyrannar og plutokrati stava úr gamla Grikkalandi, men hava aktualitet í dag. Vit sum liva í demokratiskum landi, gáa sum so ikki um tað, og tað er vandamikið. Men hvat søgdu Platon og Aristoteles...

Hvussu handfara vit okkara fortíð ? Og hvør skal avgera, hvat vit skulu minnast og hvussu vit minnast søguna ? Er tað rætt at gera upp við fortíðina, at reinsa og koyra alt burtur, sum hevur verið ? Enda vit tá sum...

Koronutíðin hevur verið og er enn serstøk. Fáur man hava hugmyndað sær árið, sum fór. Ymiskt er komið undan kavi, sum vit ikki hava varnast áður. Men kunnu vit sum samfelag og tjóð fyrireika okkum til komandi...

Hava vit etikk, tí vit vilja verja okkum móti hvørjum øðrum, so vit ikki gera okkum inn á hvønn annan? Eru tað avtalur um atferð, so til ber at liva? Ger etikkur okkum til menniskju og hevjar okkum uppum djórini?

Hvat er virðiligur deyði ? Hvat er aktiv og passiv deyðshjálp? Skal eg sjálv gera av, nær eg vil fara? Er tað ein mannarættur í siviliseraðum samfelagi, ella skulu vit altíð velja lívið, tí vit hava øll eitt egið virði...

Korona - orð, vit hava hoyrt uppí saman, vent, snarað og hugsað um, og vit hava fingið boð um at fara til hús og vera har. Og eru vit góð við hvørt annað, so halda vit frástøðu! Men nú melur næstan alt aftur, og...

Fara vit í einari posthumanari tíð, at kunna broyta grunntreytirnar fyri, hvat eitt menniskja er ? Er maður meiri enn mold ? Er dreymurin um ævigt lív nú til í einum gentekniskum varianti ? Um tað er gott at liva í 80...

Hvørja ávirkan hava vit á livandi verur, djór, landsløg og náttúruna sum heild ? Hevur alt livandi eitt egið virði ? Virðismeta vit altíð frá einum antroposentriskum sjónarmiði ? Og er tað ikki órørda náttúran vit leita...

Jógvan D. Hansen, lærari í filosofi, er gestur í Etos. Hann sigur frá guðfrøðinginum og filosoffinum K.E.Løgstrup. Løgstrup tosaði um etiska kravið. Hvat liggur í støðuni og hvørji krøv kunnu hugsast at vera til staðar...

Hvørja dygd hevur tann, sum fremur eina gerð? Platon tosaði um fýra dygdir, sum staturin skuldi hava, nevniliga rættvísi, vísdóm, dirvi og tamarhald. Vit og skil skal stýra okkum og ikki kenslurnar. Etikkur og...